Archive

June 2015

Nowy ruch KE w sprawie intra-EU BITs

Dziś Komisja Europejska („Komisja”) zrobiła nowy, bardzo odważny ruch w grze dotyczącej wewnątrzunijnych dwustronnych traktatów inwestycyjnych („intra-EU BITs”): wszczęcie postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko 5 państwom (Austrii, Holandii, Rumunii, Słowacji i Szwecji).  Komisja wezwała te państwa do rozwiązania obowiązujących między nimi BIT-ów.

Do tej pory 2 państwa członkowskie rozwiązały wszystkie swoje BIT-y wewnątrzunijne: Irlandia zrobiła to w 2012 r., a Włochy poszły jej śladem w 2013 r.  (Włochy poszły nawet dalej, gdyż prawdopodobnie wypowiedziały też Traktat Karty Energetycznej: link)

Dzisiejszy ruch Komisji nie dotyczy jedynie 5 wspomnianych państw.  Komisja zwróciła się też do pozostałych 21 państw członkowskich (wyłączając z tej grupy wspomnianą Irlandię i Włochy), które wciąż są związane wewnątrzunijnymi BIT-ami, prosząc o opinię na temat tych instrumentów oraz rozpoczynając w tym zakresie „dialog administracyjny” w ramach systemu „EU Pilot”.  Komunikat prasowy Komisji: (link)

Państwa, które zostały wzięte dziś przez Komisję bezpośrednio na celownik mają na swoim koncie głośne sprawy arbitrażowe, występując bądź w roli pozwanego, bądź też sygnatariusza traktatu, który był podstawą postępowania: Micula et al. v. Rumunia (ICSID Case No. ARB/05/20 (Micula I); Szwecja-Rumunia BIT), Achmea v. Słowacja (UNCITRAL, dwie sprawy; Holandia-Słowacja BIT) oraz EURAM v. Słowacja (UNCITRAL; Austria-Słowacja BIT).  Państwa te muszą przygotować odpowiedzi na dzisiejsze wezwania do usunięcia uchybienia w ciągu nadchodzących dwóch miesięcy, natomiast każde z pozostałych 21 państw ma dziesięć tygodni na odpowiedź w ramach systemu EU Pilot.

Jak pisałem w kilku miejscach na tym blogu, wydaje się że—pomimo wcześniejszej aktywności wynikającej z wprowadzenia artykułu 207 TFEU (wyłączna kompetencja w zakresie FDI)—Komisja zdecydowała się wziąć na celownik wewnątrzunijne BIT-y głównie w odpowiedzi na orzeczenie ICSID w sprawie Micula et al. v. Rumunia (I).

W grudniu 2013 r. trybunał ICSID orzekł, że Rumunia naruszyła obowiązek uczciwego i równego traktowania inwestorów (FET), standard ochrony przewidziany w artykule 2 ust. 4 BIT-u między Szwecją a Rumunią i nakazał zapłatę pięciu podmiotom występującym po stronie inwestora sumy wynoszącej około 84 miliony EUR (orzeczenie: link).  W odpowiedzi na to orzeczenie Komisja—która interweniowała w tym postępowaniu jako amicus curiae—zakomunikowała Rumunii 31 stycznia 2014 r., że wykonanie orzeczenia będzie uznane za pomoc publiczną, a zatem będzie podlegało obowiązkowi notyfikacji do Komisji.  20 lutego 2014 r. Rumunia poinformowała Komisję, że już częściowo wykonała orzeczenie, potrącając zobowiązania podatkowe jednego z inwestorów z sumy zasądzonej przez trybunał.  Po dalszej wymianie korespondencji, Komisja powiadomiła Rumunię 26 maja 2014 r., że podjęła decyzję o wydaniu nakazu zawieszenia dalszego wykonywania orzeczenia (suspension injunction), który będzie obowiązywał do momentu, do którego Komisja nie ustali, czy ta forma pomocy publicznej (jak to zostało określone 31 stycznia 2014 r.) jest zgodna z regulacjami dotyczącymi wspólnego rynku.  30 marca b.r. Komisja stwierdziła że wypłacenie przez Rumunię inwestorom sumy nakazanej orzeczeniem arbitrażowym stanowi naruszenie przepisów UE o pomocy publicznej (komunikat prasowy: link).  Z treści komunikatu Komisji można wnosić, że Rumunia (przynajmniej częściowo) wykonała orzeczenie.

W międzyczasie inwestorzy—bracia Ioan i Viorel Micula (występujący po stronie powodowej obok trzech kontrolowanych przez nich spółek)—nie marnowali czasu i 2 września 2014 r. pozwali Komisję przed Sąd Pierwszej Instancji UE, żądając anulowania nakazu zawieszenia wykonywania orzeczenia (sprawa T-646/14).  Bracia Micula podnieśli dwa zarzuty: (1) prawo UE nie aplikuje się do tej sprawy, Komisja nie ma kompetencji do wydania nakazu zawieszenia i Rumunia jest zobowiązana przez prawo międzynarodowe do wykonania orzeczenia ICSID; oraz (2) Komisja błędnie uznała, że wykonanie orzeczenia stanowi pomoc publiczną.  Postępowanie jest w toku: link

Warto tu zauważyć, że Micula et al. v. Rumunia przybiera charakter naprawdę transnarodowy.  Po orzeczeniu ICSID z grudnia 2013 r. sprawa przeniosła się nie tylko na forum Sądu Pierwszej Instancji UE, lecz także zagościła w sądach amerykańskich na etapie egzekucji.  21 kwietnia 2015 r.  czterech z pięciu uprawnionych z orzeczenia inwestorów (Ioan Micula, S.C. European Food S.A., S.C. Multipack S.R.L., S.C. Starmill S.R.L) wystąpiło o uznanie orzeczenia przez sąd federalny w Nowym Jorku (Southern District of New York, SDNY).   Tego samego dnia SDNY uznał orzeczenie i upoważnił inwestorów do rozpoczęcia egzekucji.

Wcześniej, pod koniec 2013 r. Viorel Micula wystąpił o uznanie orzeczenia przez sąd federalny w Waszyngtonie (District of Columbia).  16 kwietnia 2015 r. sąd w Waszyngtonie odmówł uznania orzeczenia.  27 kwietnia 2015 r. Viorel Micula wystąpił więc do sądu federalnego w Nowym Jorku o udzielenie mu prawa do interwencji w postępowaniu i o zmianę wyroku z 21 kwietnia 2015 r.  Następnego dnia SDNY zezwolił na interwencję Viorela i odpowiednio zmienił swój wyrok z 21 kwietnia 2015 r., włączając go do grupy inwestorów uprawnionych do otrzymania zapłaty w ramach wykonania orzeczenia ICSID.

To jeszcze nie wszystko: bracia Micula przyjęli taktykę ofensywną również na forum arbitrażowym.  24 listopada 2014 r. pozwali Rumunię w ICSID, podnosząc że państwo uchybiło swoim obowiązkom wynikającym z prawa międzynarodowego poprzez zaniechanie interwencji w funkcjonowanie czarnego rynku sprzedaży alkoholu, co—zdaniem inwestorów—negatywnie wpływa na ich legalną działalność w zakresie produkcji alkoholu w Rumunii.  Sprawa:  Ioan Micula, Viorel Micula et al. v. Rumunia (ICSID Case No. ARB/14/29 (Micula II)).  Trybunał: Donald M. McRae (przewodniczący, nominowany przez ICSID), Michael C. Pryles (nominowany przez inwestorów), John R. Crook (nominowany przez Rumunię).

Hello world! Please add at least one Widget in "Appearance → Widgets" to Footer Sidebar #1
Copyright © freshface 2013